Windturbines in beschermd gebied

Dat lijkt precies te gebeuren rond de geplande megawindturbines in de Hoeker- en Garstenpolder, midden in het Groene Hart. Een gebied dat jarenlang als waardevol landschap beschermd moest worden, maar plotseling is dit fraaie gebied nu ineens uitstekend geschikt is voor industriële windturbines van maar liefst 240 tot 280 meter hoog, hoger dan de Eiffeltoren. Groen beschermen is kennelijk een flexibel begrip geworden.

Iedereen zegt nee... behalve de provincie

De gemeente Stichtse Vecht is tegen, een meerderheid van de grondeigenaren is tegen, omwonenden zijn massaal tegen en zelfs binnen de initiatiefnemers is de eensgezindheid verdwenen. Toch schuift de provincie het project vrolijk door naar de volgende fase.
Dat roept de eenvoudige vraag op ‘Waar is de democratie gebleven?’

Eigen regels zijn blijkbaar optioneel

Nog opmerkelijker is dat de provincie haar eigen beleids- en toetsingskader voor lokaal eigendom en participatie lijkt te negeren. Volgens dat beleid hoort er een omgevingsovereenkomst te zijn voordat een project deze fase ingaat. Die overeenkomst is er niet. Ook afspraken over grondposities en de verdeling van vergoedingen ontbreken volledig. Toch wordt de volgende stap zonder blikken of blozen gezet. Blijkbaar gelden provinciale regels vooral voor anderen.

Participatie of toneelstuk?

Leden van de Meedenkgroep spreken inmiddels over 'bestuurlijke arrogantie', 'schending van het zorgvuldigheidsbeginsel' en zelfs 'vinkjesparticipatie'. Met andere woorden, de omgeving mocht meepraten, maar vooral zodat later kon worden gezegd dát er was meegepraat. Luisteren is kennelijk iets anders.

Snel richting point of no return

Critici vrezen dat de provincie vooral snelheid wil maken om een situatie te creëren waarin terugdraaien vrijwel onmogelijk wordt. Eerst de procedures afronden, daarna de vergunningen en vervolgens is het argument bekend: "Nu kunnen we niet meer terug."
Het is een bestuursstijl die weinig vertrouwen wekt bij inwoners die juist hadden verwacht dat inspraak ook daadwerkelijk invloed zou hebben.

Fasering

Politiek op vakantie

Opvallend genoeg werd de Statenbrief vlak vóór het zomerreces verstuurd. Daardoor kan een inhoudelijke politieke reactie voorlopig uitblijven. Toeval? Misschien. Handig? Zonder twijfel. Ondertussen bereiden bewoners, belangenorganisaties en juristen zich voor op vervolgstappen.

Wie zich verder wil verdiepen in het dossier kan de eerder verschenen artikelen op NLMagazine.nl raadplegen. Daarnaast zijn via de provincie onder meer de volgende documenten beschikbaar:

• Onderzoeksopzet windenergie

• Notitie reacties onderzoeksopzet

• Rapportage raadpleging onderzoeksopzet

• Samenwerkingsafspraken

• Participatieplan

• Rapportage participatieproces

Ook de Nederlandse Vereniging Omwonenden Windturbines (NLVOW) heeft zich inmiddels kritisch uitgesproken over de gang van zaken en volgt de ontwikkelingen op de voet.
Misschien is dit wel de grootste paradox van allemaal; juist in het Groene Hart, waar natuur, landschap en burgerparticipatie jarenlang heilig werden verklaard, lijkt de stem van de inwoners ineens vooral hinderlijk te zijn. Blijkbaar betekent "participatie" tegenwoordig vooral dat je mag meepraten... zolang je uiteindelijk maar instemt. Dat is geen democratie, maar een zorgvuldig geregisseerde voorstelling waarbij de uitslag al vaststond voordat het eerste applaus kon klinken.