Gebruikerswaardering: 5 / 5
NLMagazine/Inkomstentransparantie - Wat verdient je collega eigenlijk? En waarom verdient iemand in dezelfde functie soms meer? Dat soort vragen blijven binnen veel organisaties nog altijd gevoelig. Het kabinet wil daar verandering in brengen. Met nieuwe wetgeving moet het voor werknemers veel duidelijker worden hoe salarissen worden bepaald en of mannen en vrouwen wel echt gelijk worden beloond voor hetzelfde werk.
Minister Hans Vijlbrief van Sociale Zaken heeft daarvoor een wetsvoorstel naar de Tweede Kamer gestuurd. De plannen komen voort uit Europese regels rond loontransparantie en moeten vanaf 1 januari 2027 gaan gelden. De kern van het voorstel is simpel: meer openheid moet ongelijke beloning zichtbaar maken én helpen voorkomen.
Veel nieuwe verplichtingen
Vooral grotere werkgevers krijgen te maken met nieuwe verplichtingen. Bedrijven met meer dan honderd werknemers moeten straks regelmatig rapporteren over loonverschillen tussen mannen en vrouwen. Die gegevens worden uiteindelijk openbaar via een online platform van de overheid. Werknemers kunnen dan zelf zien hoe hun organisatie ervoor staat. Volgens het kabinet is dat nodig, omdat veel werknemers nu nauwelijks inzicht hebben in salarissen binnen hun bedrijf. Daardoor blijven verschillen vaak onzichtbaar en lastig bespreekbaar.
Verschil in verdiensten
Dat die verschillen nog bestaan, blijkt uit cijfers van het CBS. In het bedrijfsleven verdienden vrouwen in 2024 gemiddeld 14,5 procent minder per uur dan mannen. Bij de overheid lag dat verschil lager, op 4,5 procent. Een deel daarvan is te verklaren door factoren zoals sector, deeltijdwerk of functies op managementniveau. Maar zelfs als daarvoor wordt gecorrigeerd, blijft er volgens het CBS een loonverschil over dat moeilijk te verklaren is.
Vraag naar vorige salaris taboe…
Een opvallend onderdeel van de nieuwe wet is het verbod op vragen naar het vorige salaris van sollicitanten. Werkgevers mogen beloning straks niet langer baseren op wat iemand eerder verdiende, maar moeten uitgaan van objectieve en genderneutrale criteria. Ook moeten organisaties een duidelijk systeem hebben voor functiewaardering en salarisindeling.
Transparantie
Daarnaast krijgen werknemers meer rechten rondom salarisinformatie. Werkgevers moeten transparanter worden over salarisschalen en uitleggen hoe beloningen tot stand komen. Ook moet het makkelijker worden voor werknemers om onderling over salaris te praten, zonder dat dit ontmoedigd wordt. De invoering van de regels gebeurt stap voor stap. Grote organisaties met meer dan 150 werknemers moeten in 2028 voor het eerst rapporteren over de loonverschillen van het jaar ervoor. Bedrijven met 100 tot 150 medewerkers volgen later.
Salarisbeleid in openbaarheid
Het kabinet benadrukt dat de administratieve lasten voor werkgevers zoveel mogelijk beperkt moeten blijven. Daarom wordt gekeken naar manieren om bestaande salaris- en belastinggegevens slim te gebruiken. Toch betekent de wet voor veel organisaties een flinke verandering. Salarisbeleid, dat jarenlang grotendeels achter gesloten deuren bleef, komt daarmee steeds meer in de openbaarheid terecht. Of de wet daadwerkelijk doorgaat, hangt nog af van goedkeuring door de Tweede en Eerste Kamer. Maar één ding lijkt duidelijk, de tijd waarin salarissen volledig verborgen bleven, loopt langzaam ten einde.
